همان شو که هستی

همان شو که هستی 

نویسنده: آلن واتس

مترجم: کامران بهمنی 

چاپ: سوم

شابک: 9786227857139

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

کتاب همان شو که هستی نوشته آلن واتس و با ترجمه کامران بهمنی، اثری در زمینه فلسفه، خودشناسی و اندیشه‌های شرقی است که خواننده را به بازنگری در برداشت خود از «خود»، زندگی، واقعیت و لحظه اکنون دعوت می‌کند. واتس در این کتاب به جای ارائه مجموعه‌ای از توصیه‌های ساده برای بهتر زندگی کردن، سراغ پرسش‌هایی بنیادی‌تر می‌رود: انسان چرا همواره به دنبال تبدیل شدن به چیزی دیگر است؟ آیا برای شناخت خود باید در جایی خارج از زندگی روزمره به دنبال پاسخ بگردیم؟ و رابطه ما با اکنون، واقعیت و تجربه زیسته‌مان چیست؟

همان شو که هستی مجموعه‌ای از نوشته‌های آلن واتس است که در فصل‌های مختلف، موضوعاتی مانند تائو، وو-وِی، ذن، ایمان، ناخودآگاه، تجربه متافیزیکی و مفهوم واقعیت را بررسی می‌کند. زبان کتاب در بسیاری از بخش‌ها روان و گفت‌وگویی است، اما موضوعاتی که مطرح می‌شوند، خواننده را به تأمل وادار می‌کنند. از همین رو، این اثر را می‌توان برای علاقه‌مندان به آلن واتس، فلسفه شرقی و کتاب‌های عمیق در زمینه خودشناسی، اثری قابل توجه دانست.

کتاب همان شو که هستی درباره چیست؟

در نگاه نخست، عنوان همان شو که هستی ممکن است شبیه عنوانی متعلق به کتاب‌های خودشناسی یا توسعه فردی به نظر برسد؛ اما محتوای کتاب مسیر متفاوتی را دنبال می‌کند. آلن واتس به جای آنکه به خواننده بگوید چگونه شخصیت جدیدی بسازد یا چگونه به نسخه‌ای «بهتر» از خودش تبدیل شود، مسئله عمیق‌تری را مطرح می‌کند: شاید بخشی از رنج انسان از اینجا ناشی شود که دائماً تصور می‌کند باید چیزی غیر از آنچه اکنون هست باشد.

یکی از محورهای اصلی کتاب، توجه به لحظه اکنون است. واتس توضیح می‌دهد که زندگی در بیرون از لحظه حاضر تجربه نمی‌شود و تلاش برای رسیدن به نقطه‌ای در آینده، لزوماً ما را به زندگی واقعی نزدیک نمی‌کند. در توضیح رسمی کتاب نیز بر این ایده تأکید شده است که «خود واقعی» را نمی‌توان جایی خارج از همین زندگی و همین لحظه پیدا کرد.

در نتیجه، کتاب همان شو که هستی را نباید مجموعه‌ای از دستورالعمل‌های سریع برای رسیدن به آرامش دانست. این اثر بیشتر می‌خواهد شیوه نگاه خواننده به خودش و جهان اطرافش را تغییر دهد؛ تغییری که از پرسش درباره مفاهیمی مانند «خود»، «واقعیت»، «ایمان»، «زمان» و «تجربه» آغاز می‌شود.

آلن واتس؛ نویسنده کتاب همان شو که هستی

آلن ویلسون واتس نویسنده، سخنران و مفسر شناخته‌شده اندیشه‌های شرقی برای مخاطبان غربی بود. او در سال ۱۹۱۵ در شیزلهورست انگلستان متولد شد و در سال ۱۹۳۸ به ایالات متحده رفت. واتس در نیویورک آموزش ذن را آغاز کرد و بعدها تحصیلات الهیاتی خود را ادامه داد. او پس از فعالیت در حوزه کلیسا، مسیر خود را بیشتر به سمت مطالعه، تدریس و معرفی فلسفه‌ها و سنت‌های شرقی به مخاطبان غربی برد.

بخش مهمی از شهرت آلن واتس به تلاش او برای توضیح مفاهیمی از ذن، بودیسم، تائوئیسم و هندوئیسم با زبانی قابل فهم برای مخاطب امروزی بازمی‌گردد. از او نزدیک به سی کتاب و نوشته برجای مانده و آثارش همچنان برای خوانندگانی که به فلسفه شرقی، معنویت و پرسش‌های مربوط به معنای زندگی علاقه دارند، مورد توجه است.

آنچه سبک واتس را در همان شو که هستی نیز مشخص می‌کند، ترکیب بحث فلسفی با زبان نسبتاً ساده و مثال‌های قابل درک است. او برای توضیح مسائل پیچیده، صرفاً به اصطلاحات تخصصی متوسل نمی‌شود و تلاش می‌کند خواننده را مستقیماً با پرسش مورد نظر روبه‌رو کند.

مترجم کتاب؛ کامران بهمنی

نسخه فارسی کتاب همان شو که هستی با ترجمه کامران بهمنی منتشر شده است. در ترجمه اثری مانند این کتاب، انتقال صرف واژه‌ها کافی نیست؛ زیرا بخش مهمی از متن درباره مفاهیمی شکل گرفته که ریشه در سنت‌های فلسفی و دینی متفاوت دارند.

اصطلاحاتی مانند تائو، وو-وِی، ذن، تجربه متافیزیکی و ناخودآگاه در متن نقش اساسی دارند و درک درست آن‌ها به فهم کلی اثر کمک می‌کند. از این رو، خواننده هنگام مطالعه کتاب با مفاهیمی مواجه می‌شود که در کنار معنای لغوی خود، زمینه فکری گسترده‌تری نیز دارند.

موضوع اصلی کتاب همان شو که هستی

موضوع اصلی کتاب را می‌توان در چند مفهوم به یکدیگر پیوسته خلاصه کرد: شناخت خود، پذیرش واقعیت تجربه‌شده، زندگی در اکنون، نسبت انسان با جهان و محدودیت‌های ذهن و زبان در توضیح تجربه‌های عمیق انسانی.

آلن واتس در این مجموعه، «خود» را موضوعی کاملاً ساده و قابل تعریف فرض نمی‌کند. انسان معمولاً تصویری از خودش می‌سازد؛ تصویری که از خاطرات، قضاوت‌ها، اهداف، ترس‌ها و انتظارات شکل گرفته است. اما آیا این تصویر همان چیزی است که می‌توان آن را «خود واقعی» نامید؟

این پرسش در بخش‌های مختلف کتاب به شکل‌های گوناگون بازمی‌گردد. گاهی واتس درباره رابطه انسان با زمان صحبت می‌کند، گاهی از سنت تائویی و ذن کمک می‌گیرد و گاهی به مفاهیم دینی و روان‌شناختی نزدیک می‌شود.

به همین دلیل، کتاب همان شو که هستی را می‌توان اثری درباره خودشناسی فلسفی دانست؛ یعنی خودشناسی‌ای که فقط به احساسات یا رفتار فردی محدود نمی‌شود و پرسش‌های بنیادی‌تری درباره ماهیت انسان و واقعیت مطرح می‌کند.

ساختار و فصل‌های کتاب همان شو که هستی

کتاب از مجموعه‌ای از نوشته‌ها تشکیل شده است و ساختار آن مانند یک کتاب آموزشی مرحله‌به‌مرحله نیست. هر فصل موضوع مستقلی را دنبال می‌کند، اما در مجموع، فصل‌ها پیرامون مسئله خود، زندگی، تجربه و واقعیت به یکدیگر ارتباط پیدا می‌کنند.

از انکار خود تا پذیرفتن آنچه هستیم

کتاب با بخش‌هایی مانند «تناقض انکار خود» و «همان شو که هستی» آغاز می‌شود. در این فصل‌ها یکی از پرسش‌های مهم کتاب شکل می‌گیرد: چرا انسان برای رسیدن به تصویری مطلوب از خود، گاهی با وضعیت واقعی خویش در تضاد قرار می‌گیرد؟

عنوان کتاب نیز در همین زمینه معنا پیدا می‌کند. «همان شو که هستی» را نباید صرفاً دعوتی ساده به پذیرش وضعیت موجود دانست. مسئله اصلی، توجه به شکاف میان چیزی است که واقعاً تجربه می‌کنیم و تصویری که تصور می‌کنیم باید به آن برسیم.

انگشت و ماه؛ تفاوت نشانه و واقعیت

در فصل «انگشت و ماه»، واتس به مسئله زبان، نشانه‌ها و نحوه اشاره کردن انسان به واقعیت می‌پردازد. یک نشانه می‌تواند توجه ما را به چیزی جلب کند، اما خود آن چیز نیست.

این موضوع یکی از ایده‌های مهم در تفکر ذن و سنت‌های شرقی است و به خواننده یادآوری می‌کند که نباید همیشه واژه‌ها و مفاهیم ذهنی را با خود واقعیت یکی دانست.

اهمیت، تائو و وو-وِی

در فصل «اهمیت»، کتاب سراغ مسئله ارزش‌گذاری و معنایی می‌رود که انسان برای چیزهای مختلف تعیین می‌کند. سپس در فصل «تائو و وو-وِی»، یکی از مفاهیم مهم تائوئیسم مطرح می‌شود.

وو-وِی معمولاً به «بی‌کنشی» ترجمه می‌شود، اما درک آن فقط به معنای انجام ندادن کارها نیست. این مفهوم در سنت تائویی بیشتر به نوعی هماهنگی با جریان امور و پرهیز از اعمال زور و تحمیل بی‌مورد اشاره دارد. این بخش از کتاب برای خوانندگانی که به فلسفه تائو علاقه دارند، اهمیت ویژه‌ای دارد.

سبکباری روح و پرندگان در آسمان

فصل‌های «سبکباری روح» و «پرندگان در آسمان» مسیر بحث کتاب را به تجربه زندگی و نوع نگاه انسان به آن نزدیک‌تر می‌کنند. واتس در این بخش‌ها از مثال‌ها و تصاویر استفاده می‌کند تا برخی از ایده‌های فلسفی را از حالت انتزاعی خارج کند.

در این نگاه، زندگی نباید همیشه به پروژه‌ای برای رسیدن به هدفی دور تبدیل شود؛ بلکه خود تجربه زیستن نیز موضوع تأمل است.

راه رفتن روی چرخ و زبان تجربه متافیزیکی

در «راه رفتن روی چرخ» و «زبان تجربه‌ی متافیزیکی»، کتاب بیشتر با مسئله تجربه و دشواری توضیح آن از طریق زبان روبه‌رو می‌شود.

بخشی از تجربه‌های انسانی را نمی‌توان به‌آسانی با واژه‌ها توضیح داد. انسان تلاش می‌کند تجربه‌های خود را نام‌گذاری و دسته‌بندی کند، اما زبان همیشه توانایی انتقال کامل تجربه را ندارد. این بحث در آثار واتس اهمیت زیادی دارد و یکی از ویژگی‌های فکری کتاب همان شو که هستی محسوب می‌شود. معرفی رسمی اثر نیز بر محدودیت زبان در مواجهه با حقیقت معنوی و تجربه‌های توضیح‌ناپذیر تأکید دارد.

نیت خیر و ذن

دو بخش «نیت خیر» و «ذن» به ارتباط میان نیت، عمل و تجربه انسانی نزدیک می‌شوند. در این قسمت، خواننده با نگاه واتس به ذن مواجه می‌شود؛ نگاهی که قرار نیست ذن را صرفاً به مجموعه‌ای از تمرین‌ها یا دستورالعمل‌ها تقلیل دهد.

برای خواننده‌ای که پیش از این با آثار آلن واتس آشنا نبوده، این فصل‌ها می‌توانند تصویری کلی از شیوه او در توضیح فلسفه ذن ارائه دهند.

یگانه و ناخودآگاه

در «یگانه» و «آیا ناخودآگاه وجود دارد؟» مسئله رابطه میان خود، ذهن و آنچه در تجربه انسانی آشکار یا پنهان است مطرح می‌شود.

پرسش درباره ناخودآگاه در اینجا صرفاً یک بحث روان‌شناختی نیست و با مسئله شناخت انسان از خودش ارتباط پیدا می‌کند. آیا آنچه درباره خود می‌دانیم تمام چیزی است که وجود دارد؟ و آیا ذهن می‌تواند به‌طور کامل خودش را توضیح دهد؟

رویداد خدایی دوردست و حکایت دم گاو

فصل‌های «رویداد خدایی دوردست